De catastrofale gevolgen van de kapitalistische klimaatcrisis raken ons nu keihard. Europa is het continent dat het snelst opwarmt, meer dan twee keer zo snel als andere continenten. Deze zomer werd het door opeenvolgende hittegolven geteisterd, met verwoestende gevolgen. Veel werknemers worden gedwongen om in gevaarlijke hitte te werken en wonen in slecht geventileerde woningen zonder airco. In Nederland zijn alleen al dit jaar meer dan 900 mensen meer gestorven dan anders als gevolg van de hitte. Het kabinet-Jetten is bezig onze sociale zekerheid, waaronder de zorg, af te breken om de oorlogsmachine te financieren. Dat zal de situatie alleen maar verslechteren.

Door de hittegolven zijn bijna alle Europese landen door droogte getroffen, Alleen al Nederland heeft deze zomer een neerslagtekort van 310 millimeter. De droogte heeft geleid tot enorme en verwoestende natuurbranden in Frankrijk en Spanje, waardoor honderdduizenden hun huizen moesten ontvluchten. Bovendien kan de droogte oogstopbrengsten beïnvloeden en voedselprijzen nog verder opdrijven, die de afgelopen jaren al zijn gestegen als gevolg van de oorlog in Oekraïne en het tekort aan meststoffen veroorzaakt door de oorlog van het Amerikaanse imperialisme en het Israëlische regime tegen Iran. Nu het El Niño-fenomeen op gang komt – wat extreme weersomstandigheden kan veroorzaken en oogstopbrengsten verder kan beïnvloeden – kunnen de prijzen van levensmiddelen aanzienlijk stijgen.

Kapitalistische politici dienen alleen de bazen

Ondertussen boeken oliemaatschappijen recordwinsten – industriereuzen Shell, Exxon, Aramco en BP hebben hun winst in het tweede kwartaal van 2026 verdubbeld. Politici die de belangen van de superrijken dienen, gooien alleen maar olie op het klimaatvuur: het kabinet-Jetten wil de oorlogsmachine financieren maar slaagt er niet in de doelstellingen te halen die het in het regeerakkoord voor 2030 heeft vastgelegd. De CO?-reductie is als het zo doorgaat acht keer minder dan de CO?-reductiedoelstelling in het regeerakkoord.

Donald Trump, de president van het machtigste kapitalistische land, voert oorlog tegen het klimaat in het belang van de olie- en AI-miljardairs, door de regelgeving voor olieboringen te versoepelen, natuurbescherming af te schaffen, te bezuinigen op klimaatbescherming en meer. Onlangs heeft de regering-Trump in een brief aan de EU verklaard dat zij “alle nodige maatregelen zal nemen“ om Amerikaanse bedrijven te beschermen, en eist zij de afschaffing van klimaatregelgeving. De genoemde oliebedrijven hebben om Trump te pleasen hun investeringen in groene energie afgebouwd of verkocht en de opbrengst van deze verkopen wordt gebruik voor nieuwe investeringen in fossiele olie- en gasproductie.

Geen oplossing mogelijk onder het kapitalisme

Het kapitalistische systeem biedt geen oplossing. Concurrerende kapitalistische krachten zijn meer bezig met het veiligstellen van de winsten van de bazen – die in comfortabele, geklimatiseerde villa’s zitten en zich verplaatsen met privéjets – dan met het oplossen van de klimaatcrisis.

Geen enkel evenement illustreert dat beter dan de COP30-top van vorig jaar, waar delen van het Amazonewoud moesten worden gekapt om plaats te maken voor een snelweg naar de stad Belém waar de top plaatsvond. In plaats van een plan op te leveren om de gevolgen van de klimaatcrisis te bestrijden en terug te draaien, was dit evenement een circus van greenwashing en loze beloften. Er werden geen bindende afspraken gemaakt over het beperken van olieboringen en de door de kapitalistische leiders gestelde doelen (die in het verleden ook al nooit zijn nageleefd) zijn bij lange na niet voldoende om het beoogde doel van een opwarming van maximaal 1,5 graad Celsius te bereiken.

Bouw de klimaatbeweging op

We kunnen niet rekenen op de goede wil van degenen die ons naar een ramp leiden terwijl ze alleen hun eigen belangen dienen. Als we ons klimaat en onze toekomst willen redden, moeten we een sterke, internationaal gecoördineerde klimaatbeweging opbouwen, die steunt op de onafhankelijke kracht van de werkende klasse. De recente geschiedenis van de klimaatbeweging biedt een stevige basis om op voort te bouwen: in de jaren 2010 vonden er massale klimaatprotesten plaats, met als hoogtepunt de ‘Fridays for Future’-beweging en de klimaatstakingen van 2019, die miljoenen mensen de straat op brachten en de kapitalistische leiders tot concessies dwongen. In Nederland zijn de afgelopen jaren tienduizenden de straat opgegaan voor de jaarlijkse klimaatmarsen, met 45.000 deelnemers in 2025.

We moeten voortbouwen op die ervaring – de klimaatmars van 2026 kan een goede eerste stap zijn. Er is behoefte aan het organiseren van verdere demonstraties, maar ook aan het inzetten van nieuwe middelen en krachten die intense druk kunnen uitoefenen en een koerswijziging kunnen afdwingen. De klimaatstakingen van 2019 zijn een goed voorbeeld – we kunnen voortbouwen op dat idee en de vakbonden erbij betrekken om de strijd te leiden: met de georganiseerde kracht van de werkende klasse kunnen zij de strijd opvoeren, inclusief nationale stakingen, om echte verandering teweeg te brengen en de eisen van de beweging te verwezenlijken.

Alleen socialistische verandering biedt een uitweg

Ook die eisen kunnen scherper. Te beginnen bij de energiesector en vervuilende industrieën zoals Tata en de AI-sector, moeten we strijden voor nationalisatie onder democratische controle van de werkende klasse, voor een rechtvaardige groene transitie voor de werknemers in die sectoren zonder banenverlies, en voor onmiddellijke grootschalige investeringen in groene energie, waarbij de miljardairs en bazen die van de crisis hebben geprofiteerd hun rijkdom wordt afgenomen. Daarnaast moeten we investeren in technologieën en onderzoek om de directe gevolgen van de klimaatcrisis, zoals overstromingen en bosbranden, te bestrijden, en in de isolatie van woningen en werkplekken. Er moeten prijsplafonds worden ingesteld voor voedsel en andere essentiële goederen, zoals airconditioners, om de last van de crisis voor werkende mensen en de armen te verlichten.

STRIJD – voor Socialisme

Het allerbelangrijkste is dat we de oorzaak bij de wortel aanpakken: het kapitalistische systeem zelf. Om de gevolgen van de klimaatcrisis een halt toe te roepen en te beginnen deze terug te draaien, is een socialistisch productiesysteem nodig. Een systeem dat niet wordt gerund in het belang van de winsten van de werkgevers, maar dat juist gebaseerd is op solidariteit en de behoeften van alle mensen. Alleen een centraal en democratisch geplande economie op wereldschaal in een socialistisch systeem is in staat om de klimaatcrisis een halt toe te roepen.

Dat is waar STRIJD voor Socialisme, de Nederlandse afdeling van het CWI (Comité voor een Arbeidersinternationale) – voor vecht.