[vertaling van een flyer van Sol, de Duitse afdeling van het CWI]

Voor een klassenstrijd van onderaf tegen de AfD en tegen de kettingzaag-kaalslag van sociale voorzieningen door de regering-Merz!

Rechts-populisten en extreemrechts vormen een groeiende bedreiging – en dat niet alleen in Duitsland! Ze zijn racistisch, seksistisch en vijandig tegenover arbeiders en vormen daarom een gevaar voor de meerderheid van de bevolking!

Toch zijn er de afgelopen jaren herhaaldelijk protesten tegen de AfD geweest – desondanks is de partij volgens recente peilingen de sterkste politieke kracht. In Saksen-Anhalt is zij dat nu bij de verkiezingen geworden. Waarom heeft het protest de AfD niet tegengehouden? Waarom kon zij sterker worden?

De AfD steunt op de opgestapelde ontevredenheid over het politieke establishment – die met name onder de laatste ‘Stoplicht’-regering [rood-geel-groen: de kleuren van coalitiepartners SPD, FDP en Groenen -red.] en nu de regering-Merz/Klingbeil [CDU en SPD -red.] nog eens enorm is toegenomen. De partij profiteert ervan dat ze zich kan profileren als radicale oppositie tegen de regering en tegen de gevestigde partijen in het algemeen – helaas ook omdat Die Linke [grote linkse partij -red.] bijvoorbeeld in delen van Oost-Duitsland door haar deelname aan regeringen haar geloofwaardigheid bij delen van de arbeidersklasse heeft verspeeld.

En met haar racistische hetze kan ze inspelen op het eveneens racistische beleid van de gevestigde partijen, die migranten en vluchtelingen keer op keer tot zondebok hebben gemaakt voor de vele sociale problemen waarvoor eigenlijk deze politici en hun kapitalistische systeem verantwoordelijk zijn.

Oorzaken bestrijden

We moeten de politieke en sociale oorzaken van de opkomst van de AfD en de sociale voedingsbodem voor racistische ideeën in de samenleving onder de loep nemen. Protesten tegen de AfD mogen zich niet louter beperken tot morele verontwaardiging over hun racistische en reactionaire ideeën. Ze moeten ook het beleid van de gevestigde pro-kapitalistische partijen aan de kaak stellen, die verantwoordelijk zijn voor de opkomst van de AfD. Onder het motto: ‘Samen tegen racisme en de AfD – en tegen het beleid ten gunste van banken en concerns. Voor betaalbare woonruimte, hogere lonen en omvangrijke investeringen in gezondheidszorg, onderwijs, klimaatbescherming en sociale voorzieningen.’

Natuurlijk is de AfD zelf een partij van ondernemers en aristocraten, die beleid voert tegen alle loonarbeiders, jongeren en sociaal achtergestelden. Deze asociale kant moet steeds weer worden ontmaskerd, want de partij liegt wanneer ze zich voordoet als ‘partij van de gewone man’.

Bovendien verdeelt ze door haar racistische hetze de werkende bevolking in Duitsers en niet-Duitsers en bemoeilijkt daarmee de gezamenlijke strijd tegen bezuinigingen op sociale voorzieningen.

Wie de AfD wil stoppen, moet echter ook de oorzaken van haar opkomst bestrijden, die buiten de partij zelf liggen. En dat lukt niet samen met de veroorzakers. Het was helaas te voorzien dat de grote massaprotesten van de afgelopen jaren geen blijvend effect zouden hebben, omdat daar soms ook politici van de CDU/CSU, FDP, SPD en de Groenen in de voorste gelederen konden staan. Dat zijn degenen die momenteel de grootste aanval op de sociale normen sinds de Agenda 2010 uitvoeren en bezuinigingen in deelstaten en gemeenten goedkeuren, waardoor de noodtoestand in de gezondheidszorg, op scholen en universiteiten, op de woningmarkt enzovoort nog verder wordt verergerd; die de superrijken, banken en concerns ontzien; die miljarden steken in bewapening en wapenleveranties…

Degenen die zich van de politiek hebben afgewend vanwege hun gerechtvaardigde woede over de asociale kapitalistische verhoudingen en die voor de strijd tegen de AfD gewonnen zouden kunnen worden, zullen we niet bereiken in een alliantie met de gevestigde orde. En we zullen ook niet degenen terugwinnen die in de val van de rechts-populisten zijn getrapt, maar die we zouden kunnen (en moeten!) terugwinnen.

Vertrouw niet op de staat

De discussie over een verbod op de AfD gaat wijst de verkeerde richting uit. Ten eerste zou een verbod het probleem niet oplossen, maar het AfD-kamp juist consolideren en waarschijnlijk zelfs versterken. Tegelijkertijd zou de AfD zich snel onder een nieuwe naam kunnen herorganiseren, zoals het extreemrechtse Vlaams Blok in België deed.

Ten tweede zijn er weliswaar veel nazi’s in de AfD, maar het is geen fascistische partij en de overgrote meerderheid van haar kiezers zijn ook geen fascisten. Fascisme betekent niet zo racistisch, seksistisch enz. mogelijk te zijn (ook al maakt dat natuurlijk deel uit van een fascistische politiek), maar is gericht op de volledige afschaffing van de burgerlijk-parlementaire democratie en vooral op de vernietiging van de organisaties van de arbeidersbeweging, en maakt daartoe gebruik van massale terreur door militante bendes, zoals Hitlers SA en SS. Dat doet de AfD niet. Haar racistische hetze moedigt nazi’s en geweld tegen migranten aan, maar dat doet de hetze van de CDU of Bild ook.

De AfD moet politiek worden verslagen. Een verbod zou koren op de molen zijn van de AfD-propaganda. Als bijvoorbeeld Die Linke samen met vertegenwoordigers van juist die gehate gevestigde partijen een verbodsprocedure tegen de AfD wil starten, bevestigt ze de indruk dat ze in hetzelfde schuitje zit als deze krachten en dat de AfD de enige echte oppositie is.

Tegelijkertijd maken ze het de AfD gemakkelijk om te beweren dat de andere partijen geen argumenten hebben, hun toevlucht nemen tot antidemocratische methoden om haar te stoppen en de politieke wil van een aanzienlijk deel van de bevolking negeren.

Niet in de laatste plaats worden repressieve maatregelen die met de AfD worden gerechtvaardigd, ook tegen linkse mensen ingezet (bijvoorbeeld sinds 2025 bij aanstellingen in de openbare dienst in Rijnland-Palts).

Wat echt helpt

Het beste middel in de strijd tegen racisme en de AfD is de gezamenlijke strijd van Duitse en niet-Duitse loonarbeiders, jongeren en sociaal achtergestelden voor hun gemeenschappelijke belangen.

De huidige aanvallen van de regering-Merz-Klingbeil op onze gezondheidszorg, pensioenen, enz. zullen ons allemaal raken, ongeacht onze afkomst.

Door een massale campagne van de DGB [Duitse vakcentrale -red.] voor toereikende lonen, betere arbeidsomstandigheden, betaalbare huisvesting, investeringen in onderwijs, gezondheidszorg en sociale voorzieningen; tegen banenverlies en de aanvallen van de regering, zouden niet alleen sociale normen kunnen worden verdedigd, maar zou ook racisme in de gezamenlijke strijd kunnen worden teruggedrongen. De vakbonden hebben de taak om deze strijd te organiseren en collega’s met een migratieachtergrond hierbij bewust te betrekken. Sol zet zich binnen de vakbonden in voor een verzetsplan, inclusief werkonderbrekingen tot en met een 24-uurs algemene staking, en voor het opzetten van een netwerk van kritische collega’s om een koerswijziging bij de vakbonden te bewerkstelligen.

Links

Ten tweede is er behoefte aan een massaal politiek alternatief van links, een politieke belangenvertegenwoordiging van de arbeidersklasse, die duidelijk maakt dat de werkelijke scheidslijnen tussen ‘boven’ en ‘beneden’ lopen, dat niet migranten verantwoordelijk zijn voor de sociale problemen, maar het kapitalisme en de partijen die het verdedigen.

Leden van Sol zijn actief in Die Linke omdat deze partij een aanzet vormt voor een dergelijk politiek alternatief. Maar om deze rol te kunnen vervullen, mag ze het vertrouwen in de partij niet verspelen. Het paaien van burgerlijke partijen – bijvoorbeeld in de vorm van regeringsdeelname met de SPD en de Groenen – is een van de redenen waarom de AfD het protest tegen ‘die daarboven’ achter zich kan scharen.

Politieke steun aan een door de CDU geleide deelstaatregering of een hernieuwde regeringsdeelname met de SPD, zoals dat in de context van de Oost-Duitse deelstaatverkiezingen wordt besproken, zal dit proces alleen maar versterken. In Thüringen en Saksen, waar Die Linke deze weg is ingeslagen, is de AfD sinds de laatste verkiezingen respectievelijk zeven en elf procentpunten gestegen.

Dat betekent niet dat het niet legitiem zou zijn als Die Linke – mocht er bij de verkiezing van de minister-president een derde stemronde komen en haar stemgedrag doorslaggevend zijn – de directe verkiezing van een AfD-vertegenwoordiger zou verhinderen. Maar zij moet onder alle omstandigheden haar politieke onafhankelijkheid behouden, mag geen politieke steun verlenen aan een pro-kapitalistische regering en moet het parlementaire podium gebruiken om te mobiliseren voor populaire linkse eisen en alle pro-kapitalistische partijen aan te vallen vanwege hun beleid.

Geen kapitalisme zonder racisme

Wat we echter nodig hebben, is een socialistische massapartij van de werkende klasse die zich niet laat meeslepen door de spelregels van het systeem en zich duidelijk uitspreekt tegen racisme en vijandigheid jegens migranten. En die de strijd voert voor een socialistische democratie, waarin niet banken en concerns en hun winstbelangen de politiek dicteren, maar de werkende bevolking de economie democratisch plant en de samenleving organiseert op basis van de behoeften. Want “er bestaat geen kapitalisme zonder racisme” (Malcolm X)! Daarvoor strijdt de Sol in Duitsland en het CWI (Comité voor een Arbeidersinternationale) wereldwijd. Doe mee!